Во Битола, во Република Северна Македонија, еден мал проект предизвика голема промена, докажувајќи дека кога младите се поканети да учествуваат не само како корисници, туку и како носители на одлуки, заедниците се менуваат.
Младинску културен центар-Битола започна шестмесечно патување со цел националниот Закон за младинско учество и младински политики да заживее на локално ниво. Иако законот изгледаше добро на хартија, реалноста беше поинаква: повеќе од три четвртини од младите во земјата изјавиле дека се чувствуваат исклучени од донесувањето одлуки.
Целта на овој проект беше да го премости тој јаз, не со звучни слогани, туку со насочено и суштинско дејствување. Тимот знаеше дека функционален младински центар бара повеќе од само простор. Му беа потребни глас, видливост и политичка волја.
Затоа, тие се зафатија со работа.
Проектот започна со креативна дигитална кампања за претставување на Младинскиот центар како жив, отворен простор што го водат младите. Преку раскажување приказни на социјалните мрежи, кампањата допре до повеќе од 15,000 млади во Битола, од кои многумина дотогаш никогаш не слушнале за центарот. Пораката беше јасна: ова е вашето место и вашиот глас е важен.
Потоа следуваа два младински форума — еден консултативен и еден јавен — на кои десетици млади, меѓу кои средношколци, невработени млади и млади во социјален ризик, се собраа за заеднички да ја осмислат работната програма на Младинскиот центар за 2024 година. Овие работилници беа моменти на зајакнување, кога младите имаа директно влијание врз политиките и програмите што ги обликуваат нивните животи.
Истовремено, проектниот тим соработуваше со општинската администрација. Преку низа состаноци и структурирана обука, им помогнаа на локалните службеници да ги разберат своите обврски според националниот закон. Покрај подигањето на свеста за законските обврски на службениците, тие изградија и доверба, покажувајќи ја вредноста на силен Младински центар и претставувајќи ги младите како партнери, а не како товар.
Пресвртниот момент настапи кога општината ја зголеми финансиската поддршка за Младинскиот центар за повеќе од 30% за следната година — конкретен знак дека пораката била прифатена.
„Работиме на развојот на младите повеќе од две децении, но овојпат видовме како навистина се случува промена“, вели Александра Тодоровски, координатор на проектот во Младински центар - Битола.
„Не само што го промовиравме законот — туку го применивме. И со тоа докажавме дека младите можат заеднички да ги водат своите заедници, ако институциите се подготвени да ги слушаат.“
Овој проект можеби беше мал по обем и буџет, но неговото влијание беше несразмерно големо. Тој ја продлабочи довербата меѓу граѓанското општество и локалните институции. Покажа дека кога младинските простори се почитуваат, финансираат и навистина се инклузивни, тие стануваат платформи за вистинско лидерство.
За Александар и неговиот тим, проектот беше повеќе од грант — тој беше пресвртна точка.
„Нашиот младински центар стана повидлив, подоверлив и поактивен. Но, што е уште поважно, младите самите го почувствуваа како повеќе свој.“